“Cô nên kí vào đơn từ chối tài sản luôn đi để sau này về làm dâu ở đây đỡ phải nhòm ngó gia t/ài nhà chồng”…Lan đặt bút nhưng chỉ viết đúng 4 chữ khiến mẹ chồ//ng choán/g váng!
Lan sinh ra và lớn lên trong một gia đình nông dân ở vùng quê yên bình. Bố mẹ cô quanh năm tay lấm chân bùn, nhưng luôn dạy con cái sống tử tế, biết tự lập và giữ lấy lòng tự trọng. Nhờ sự h//i sinh ấy, Lan thi đỗ đại học y và trở thành một y tá giỏi ở bệnh viện tuyến trung ương.
Trong những năm đầu đi làm, Lan quen Nam — một kỹ sư thành phố, hiền lành, điềm đạm và hết lòng với cô. Hai người yêu nhau thật lòng, nhưng Lan biết rõ: mẹ của Nam – bà Thủy – là người khó tính, trọng giàu sang và xuất thân. Bà từng nói thẳng:
“Y tá à? Làm thu/ê trong bệnh viện, đâu có gì hơn người. Nhà tôi không thiếu con dâu, chỉ thiếu người xứng đáng thôi.”
Nam bênh vực người yêu, khẳng định:
“Con chọn Lan vì cô ấy tốt, không phải vì cô ấy giàu.”
Bà Thủy im lặng, nhưng trong lòng đã định sẵn: Cô gái nhà quê đó, bà sẽ không để bước vào cửa.
Ngày đám hỏi
Căn nhà Nam được trang trí hoa tươi, bàn thờ tổ tiên nghi ngút khói. Họ hàng nhà trai tề tựu đông đủ. Lan mặc áo dài hồng phấn, gương mặt hiền hậu và có phần lo lắng. Mọi việc diễn ra suôn sẻ cho đến khi bà Thủy rút ra một tờ giấy, đặt lên bàn, giọng lạnh như băng:
“Trước khi chính thức về làm dâu, cô ký vào đây cho tôi.
Là đơn tự nguyện từ chối quyền tài sản sau hôn nhân.
Tôi không muốn sau này cô nhìn ngó gia sản nhà này.”
Không khí trong phòng bỗng nặng nề. Mọi người nhìn Lan – cô gái quê mùa trong bộ áo dài giản dị – như thể đang chờ xem cô phản ứng ra sao.
Nam luống cuống:
“Mẹ! Sao mẹ lại…?”
Bà Thủy khoát tay:
“Im. Nếu nó thật lòng, nó ký. Còn nếu h/a//m của, thì thôi khỏi.”
Lan nhìn tờ giấy, nhìn người đàn ông mà cô từng nghĩ sẽ cùng mình đi hết cuộc đời. Cổ họng cô nghẹn lại. Cô nghĩ đến bố mẹ – hai người già đang ở quê chắc cũng đang chuẩn bị cỗ, vui mừng vì con gái được gả về thành phố. Cô nghĩ đến những tháng năm cô vất vả học hành, cố gắng từng ngày chỉ mong được tôn trọng.
Cô cầm bút…
…Lan cầm bút, tay run nhẹ. Cả gian phòng nín thở.
Bà Thủy khoanh tay, ánh mắt lạnh lùng như đang “ra đề thi” cho cô con dâu tương lai. Nam đứng cạnh, mặt tái đi, môi mấp máy nhưng không nói nổi một câu.
Lan cúi xuống tờ giấy.
Cô không đọc lại điều khoản nào nữa.
Chỉ hít một hơi thật sâu… rồi viết đúng bốn chữ.
“TÔI KHÔNG CẦN.”
Nét chữ dứt khoát, thẳng hàng, không run, không do dự.
Cả nhà như đông cứng.
Bà Thủy sững người.
– Cô… cô viết cái gì đó hả?
Lan đặt cây bút xuống, ngẩng đầu lên. Ánh mắt hiền lành mọi khi bỗng trở nên rất bình tĩnh:
– Dạ, con không cần tài sản nhà bác. Nhưng con cũng không cần bước vào một gia đình coi thường con người khác chỉ vì xuất thân nghèo.
Không khí bỗng nặng như chì.
Họ hàng xì xào.
Nam choáng váng:
– Lan… em…
Lan quay sang anh, giọng nhẹ nhưng từng chữ như cắt:
– Em yêu anh. Nhưng em không thể lấy một người đàn ông không đủ can đảm đứng ra bảo vệ nhân phẩm của vợ mình.
Cô cúi chào bố mẹ Nam, cúi chào họ hàng, rồi quay sang bà Thủy:
– Con cảm ơn bác vì hôm nay đã nói thẳng. Nhờ vậy, con biết mình không đáng bước vào nơi không coi trọng giá trị của con người.
Nói xong, Lan tháo chiếc vòng tay đôi với Nam, đặt lên bàn thờ gia tiên, rồi bước ra cửa.
Nam chạy theo, nắm tay cô:
– Lan, cho anh xin lỗi… mẹ anh chỉ…
Lan khẽ rút tay về:
– Không, anh à. Người mẹ như vậy, nếu hôm nay em nhẫn nhịn ký tên, thì cả đời sau em sẽ phải nhẫn nhịn nhiều thứ khác. Em không đủ can đảm sống cuộc đời đó.
Cô bước đi giữa những ánh mắt bàng hoàng.
Vài tháng sau, Lan nhận quyết định cử đi đào tạo chuyên sâu ở nước ngoài.
Nhiều năm sau, cô trở thành điều dưỡng trưởng của một khoa lớn, tự mua được căn hộ nhỏ, sống đàng hoàng, tự do và không phải cúi đầu trước bất kỳ ai.
Còn bà Thủy…
Ngày Nam lấy vợ sau đó, cô dâu mới ký đơn từ chối tài sản thật. Nhưng rồi cuộc hôn nhân ấy tan vỡ chỉ sau hai năm vì quá nhiều tổn thương và coi thường.
Đến lúc ấy, bà mới chợt nhớ tới cô gái quê năm xưa – người đã dám viết bốn chữ rất ngắn…
…nhưng là bốn chữ khiến cả nhà phải soi lại chính mình.